 |
Dynastia Ming
Z Wikipedii
Dynastia Ming - dynastia panująca w Chinach w latach 1368 - 1644.
Była ostatnią narodową dynastią chińską. Została założona przez Zhu Yuanzhanga, przywódcę powstania przeciwko mongolskiej dynastii Yuan. Po okresie rozwoju trwającym do połowy XV wieku Chiny pod rządami dynastii Ming stopniowo popadały w coraz większą stagnację. Ostatecznie dynastia upadła w wyniku najazdu Mandżurów, którzy wykorzystali powstanie chłopskie i założyli własną dynastię Qing
Spis treści |
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Historia
W pierwszym okresie panowania dynastii Ming, do połowy XV wieku, nastąpił imponujący rozwój gospodarczy i kulturalny całych Chin, a szczególnie regionów południowych i przybrzeżnych. Prowadzone były wielkie roboty nawadniające, zalesienia, rozwinięto uprawę bawełny, produkcję tkanin jedwabnych i bawełnianych, szkła, porcelany, statków morskich. Nastąpiło w tym okresie wielkie odrodzenie rodzimej kultury chińskiej oraz buddyzmu i taoizmu.
W XV w. Chiny podporządkowały sobie Mandżurię na północy i Wietnam na południu oraz prowadziły ożywione kontakty handlowe i dyplomatyczne z Japonią, Indiami i Azją Południowo-Wschodnią, czego symbolem stały się wyprawy odkrywcze Zheng He, który dotarł aż do Mozambiku. Później handel jednak osłabł, m.in. ze względu na ataki piratów Wakou, którzy rabowali nawet nadbrzeżne miasta kontynentu. Drugim dużym zagrożeniem były, nieustannie ponawiane, ataki Mongołów na północne rubieże Chin. W celu ich osłonięcia przed najazdami koczowników odnowiony został Wielki mur chiński i wybudowano 5 tys. kilometrów szańców.
W drugiej połowie XVI wieku, ze względu na nieumiejętną politykę gospodarczą, zwłaszcza fiskalną, Chiny przeżywały znaczne trudności ekonomiczne, których rezultatem były liczne bunty i powstania chłopskie. Z tego osłabienia Państwa Środka skorzystał Nurhaczy, ambitny wódz Mandżurów, uważający się za spadkobiercę Czyngis-chana. W roku 1621 zdobył on miasto Mukden, które ustanowił swą stolicą, rozpoczynając tym samym podbój Chin. Dzieło podboju dokończyli jego syn i wnuk, którzy wykorzystali obalenie przez chłopskie powstania ostatniego panującego cesarza dynastii Ming, Chongzhena (1627 - 1644). Mandżurowie zajęli wówczas całe północne Chiny i ogłosili utworzenie nowej dynastii Qing. Mingowie utrzymali się na południu (Nankin, Fujian, Guangdong, Shanxi i Yunnan). Ostatecznie zostali pokonani w 1662.
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Cesarze z dynastii Ming
- Hongwu - (1368 - 1398)
- Jianwen - (1398 - 1402)
- Yongle - (1402 - 1424)
- Hongxi - (1424 - 1425)
- Xuande - (1425 - 1435)
- Zhu Qizhen - (1435 - 1449)
- Jingtai - (1449 - 1457)
- Zhu Qizhen (po raz drugi) - (1457 - 1464)
- Chenghua - (1464 - 1487)
- Hongzhi - (1487 - 1505)
- Zhengde - (1505 - 1521)
- Jiajing - (1521 - 1567)
- Longqing - (1567 - 1572)
- Wanli - (1572 - 1620)
- Taichang - (1620)
- Tianqi - (1620 - 1627)
- Chongzhen - (1627 - 1644)
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Południowa dynastia Ming
- Honghuang - (1644 - 1645)
- Longwu - (1645 - 1646)
- Zhu Changfang - (1645)
- Zhu Yihai - (1645 - 1653)
- Shaowu - (1646)
- Yongli - (1646 - 1662)
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Bibliografia
- John King Fairbank: Historia Chin. Nowe spojrzenie. Gdańsk: Wydawnictwo Marabut, 1996. ISBN 83-85893-79-2.
- Witold Rodziński: Historia Chin. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydaw., 1974.
