 |
Harry Potter i Zakon Feniksa (film)
Z Wikipedii
| Harry Potter i Zakon Feniksa | |
| plakat filmu | |
| Oryginalny tytuł | Harry Potter and the Order of the Phoenix |
| Gatunek | fantasy, przygodowy |
| Kraj produkcji |  Wielka Brytania Stany Zjednoczone |
| Język | angielski |
| Główne role | Daniel Radcliffe Rupert Grint Emma Watson |
| Polski dubbing | Studio Genetix Film Factory |
| Data premiery |  11 lipca 2007 27 lipca 2007 |
| Czas trwania | 138 min. |
| Produkcja | |
| Reżyseria | David Yates |
| Scenariusz | Michael Goldenberg na podstawie książki J.K. Rowling |
| Tłumaczenie | Barbara Robaczewska |
| Muzyka | Nicholas Hooper John Williams |
| Zdjęcia | Sławomir Idziak |
| Scenografia | Stuart Craig Candida Otton Andrea Coathupe Andrew Ackland-Snow Mark Bartholomew Alastair Bullock |
| Kostiumy | Jany Temime |
| Montaż | Mark Day |
| Produkcja | David Heyman |
| Dystrybucja | Warner Cinema |
| Budżet | 150.000.000 $ |
| Od lat | 12 |
| Poprzednik | Harry Potter i Czara Ognia |
| Kontynuacja | Harry Potter i Książę Półkrwi |
| Harry Potter i Zakon Feniksa na Filmweb.pl | |
| Harry Potter i Zakon Feniksa na IMDb | |
Harry Potter i Zakon Feniksa (ang. Harry Potter and the Order of the Phoenix) – angielsko-amerykański film fantasy, na podstawie książki Joanne K. Rowling Harry Potter i Zakon Feniksa. Nakręcony przez Davida Yatesa, jest to piąty film z na podstawie siedmiotomowego cyklu Harry Potter.
Scenariusz napisał Michael Goldenberg, który zastąpił Steve'a Klovesa, autora poprzednich czterech filmów. Zdjęcia rozpoczęto w lutym 2006 roku i zakończono końcem listopada, a postprodukcję filmu kontynuowano przez następne kilka miesięcy. Dystrybutor filmu, Warner Bros., ustalił datę premiery na 11 lipca 2007 w USA i Australii. W Polsce premiera odbyła się 27 lipca 2007.
Jest to siódmy najbardziej dochodowy film wszech czasów, zdobył uznanie krytyków i publiczności, był również chwalony przez autorkę, która w przeciwieństwie do wielu innych pisarzy zawsze aprobowała filmowe ekranizacje swoich dzieł, nazywając Zakon Feniksa "do tej pory najlepszym"[1].
Spis treści |
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Fabuła
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Pierwsze dni w Hogwarcie
Pociąg kończy jazdę na stacji w Hogsmeade. Tam Draco Malfoy zaczepia Harry'ego, i Potter chce się na niego rzucić, ale powstrzymuje go Ron. Potem Harry, Ron i Hermiona spotykają Neville'a oraz Cho Chang, a także poznają Lunę Lovegood, uważaną w szkole za pomyloną i nazywaną Pomyluną (gdy Hermiona przedstawia ją Harry'emu, Ronowi i Neville'owi, nazywa ją Pomyluną, lecz szybko się poprawia i próbuje zmienić szybko temat, jednak Lunę nic nie obchodzi nazwanie ją Pomyluną). Tymczasem Harry zauważa, że powozy ciągną dziwne stworzenia, które on i Luna widzą, a Ron, Hermiona i Neville już nie... Następnie rozpoczyna się uczta powitalna. Profesor Dumbledore ogłasza, że stanowisko nauczyciela opieki nad magicznymi stworzeniami obejmie ponownie profesor Grubbly-Plank (uczyła ona przez krótki czas w zeszłym roku), bo profesor Rubeus Hagrid jest chwilowo nieobecny. Mówi też, że nowym nauczycielem obrony przed czarną magią została profesor Dolores Jane Umbridge, w której Harry rozpoznaje starszego podsekretarza ministra magii (widział ją na przesłuchaniu, była ona za oskarżeniem Harry'ego). Umbridge wygłasza mowę na temat usunięcia praktyk. Potem, w pokoju wspólnym Gryfonów, Harry kłóci się z Seamusem, który mówi mu, że również nie wierzy w powrót Voldemorta... Następnie widzimy pierwszą lekcję obrony przed czarną magią, a usunięcie praktyk przez Umbridge oznaczało, że Ministerstwo wprowadziło nowy program nauczania obrony przed czarną magią. Uczniowie będą się uczyć tylko z książek, a nie w praktyce. Denerwuje to Harry'ego i już na pierwszej lekcji dochodzi do kłótni jego i Umbridge. Ta każe mu przyjść do swojego gabinetu i pisać jej specjalnym piórem „Nie będę opowiadać kłamstw”. Wszystko to, co pisze, wyskakuje na jego dłoni, co go bardzo boli. Potem Harry rozmawia z Luną o stworzeniach ciągnących powozy - są to testrale, a widzą je tylko ci, którzy widzieli jak ktoś umiera (Harry widział śmierć Cedrica, a Luna matki). Luna mówi tez Harry'emu, że ona i jej ojciec mu wierzą w powrót Voldemorta.
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Piąty rok w Hogwarcie
Piątoklasiści mają zdawać SUM-y (standardowe umiejętności magiczne), czyli testy. Uczniowie mają się przygotowywać do nich, jednak Umbridge im nie zapewnia praktycznej obrony (lecz twierdzi, że teoria wystarczy im, by zdać SUM-y). Tymczasem wkrótce pojawia się Dekret Edukacyjny głoszący, że Umbridge została powołana na Urząd Wielkiego Inkwizytora Hogwartu, i teraz może zwalniać nauczycieli, wizytować lekcje i wydawać nowe Dekrety Edukacyjne. Wydaje mnóstwo Dekretów i denerwuje nauczycieli podczas wizytacji, co kończy się zwolnieniem i wyrzuceniem ze szkoły profesor Trelawney. Lecz Dumbledore zauważa, że Umbridge może jedynie zwalniać nauczycieli, a nie wyrzucać, więc pozwala zwolnić Trelawney, a także pozostać Sybilli w szkole[2]. Hermiona jest potem zła, że Umbridge ich nie uczy dobrze obrony przed czarną magią, więc postanawia coś zrobić... Zaprasza kilku uczniów (m.in. Freda, George'a, Ginny, Cho, Neville'a i Lunę) do Gospody Pod Świńskim Łbem, gdzie Harry, Ron i Hermiona mają z nimi ustalić jakąś grupę przeciw Umbridge. Postanawiają zrobić „Gwardię Dumbledore'a”, w której Harry będzie uczył uczniów zaklęć obronnych. Lecz Umbridge ich podsłuchuje i wydaje Dekret, iż organizacje uczniowskie są zakazane. Pomimo tego GD działa, a uczniom zaklęcia idą nawet dobrze. Spotkania są w Pokoju Życzeń, o którym Umbridge nie wie. Tymczasem w Boże Narodzenie Cho żali się Harry'emu, co kończy się pocałunkiem... Potem Harry ma nocny koszmar o tym, że pan Weasley został zaatakowany przez węża, i Potter sądzi że jest to prawda, a nie sen. Mówi o tym Dumbledore'owi, który mu mówi, że Weasleya złapano, a on, Ron, Fred, George, Ginny i Hermiona mają pojechać na Grimmauld Place 12 na ferie. Harry nie wytrzymuje, że Dumbledore w ogóle na niego nie patrzy, i woła do niego „SPÓJRZ NA MNIE!”, po czym Albus w końcu na niego patrzy... Potem Harry idzie do gabinetu Snape'a na lekcję oklumencji - sztuki przeciwnej legilimencji; legilimencja to wchodzenie we wspomnienia innych, a oklumencja bronienie się przed tym. Na ferie pan Weasley wychodzi ze szpitala, a Syriusz pokazuje Harry'emu drzewo genealogiczne rodu Blacków. Gdy rozpoczyna się drugi semestr w Hogwarcie, okazuje się, że Hagrid wrócił... Nie było go, bo Dumbledore wysłał go do olbrzymów, by ich przeciągnąć na stronę dobra. Tymczasem z więzienia w Azkabanie ucieka kilku więźniów, w tym Bellatrix Lestrange (która torturowała rodziców Neville'a). Potem jest spotkanie GD, na którym uczniowie ćwiczą Zaklęcie Patronusa. Lecz wtedy robi się dziura w ścianie, a potem ściana się cała rozwala pod wpływem zaklęcia Bombarda Maxima, rzuconego przez... Umbridge. Dolores odkryła Gwardię (bo doniosła jej o niej Cho) i wezwała Knota, potem poszli do Dumbledore'a. Ten powiedział, że grupa ta to „Gwardia Dumbledore'a”, a więc jego grupa. Bierze za siebie całą odpowiedzialność, a Knot każe go wysłać do Azkabanu, ale Dumbledore się teleportuje z Fawksem (swoim feniksem). Potem pojawia się nowy Dekret Edukacyjny, iż Umbridge została mianowana nowym Dyrektorem Hogwartu... Członkowie GD odbywają karę pisania na papierze rzeczy, które im wychodzą na ręce. Hagrid zaprowadza Harry'ego, Rona i Hermionę do Zakazanego Lasu, gdzie im pokazuje olbrzyma Graupa, którego ściągnął spośród olbrzymów, bo to jego brat; myśli, że Umbridge go wyrzuci i powierza trójce przyjaciół misję opiekowania się nim. Potem Harry ma lekcję oklumencji, podczas której przez przypadek wchodzi we wspomnienia Snape'a ze szkoły... Podczas nauki James Potter się na nim znęcał. Snape jest zły na Harry'ego za wejście w jego wspomnienia, i mówi, że to była jego ostatnia lekcja. Potem trwają SUM-y z zaklęć, podczas których na miotłach wlatują i puszczają sztuczne ognie Fred i George, a potem uciekają z Hogwartu. Nie podoba się to Umbridge, Filchowi i Ślizgonom, ale podoba reszcie uczniów i różnym nauczycielom. Harry ma wizję o Syriuszu torturowanym przez Voldemorta w Departamencie Tajemnic. Postanawia go uratować i dostać do Ministerstwa za pomocą Sieci Fiuu. Lecz wszystkie kominki (oprócz należącego do Umbridge) są kontrolowane, więc postanawia polecieć kominkiem Umbridge. Jednak Dolores go odkrywa, a także Rona, Hermionę, Lunę, Neville'a i Ginny pomagających mu. Hermiona wmawia Umbridge kłamstwo o Broni Dumbledore'a ukrytej w Zakazanym Lesie. Harry, Hermiona i Dolores idą do Lasu, gdzie Umbridge zostaje porwana przez centaury i Graupa (na tym polegał plan Hermiony).
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Finał filmu
Harry i Hermiona wracają do Rona, Neville'a, Ginny i Luny, chcąc z nimi polecieć do Ministerstwa. Lecą na testralach (na co wpadła Luna). W Departamencie Tajemnic wysłuchują przepowiedni o Harrym i Voldemorcie: „Oto nadchodzi ten, który ma moc pokonania Czarnego Pana. Czarny Pan naznaczy go jako równego sobie, ale on będzie miał moc, jakiej Czarny Pan nie zna. Bo żaden nie może żyć, gdy drugi przeżyje...[3]” Następnie zjawiają się śmierciożercy chcący dostać przepowiedni - wśród nich Lucjusz Malfoy i Bellatriks Lestrange. Rozpoczyna się walka, podczas której pojawiają się członkowie Zakonu Feniksa: Alastor Moody, Syriusz Black (który wcale nie był torturowany), Remus Lupin, Kingsley Shacklebolt i Nimfadora Tonks. Walczą oni ze śmierciożercami i ratują sześciu członków GD, lecz Bellatrix rzuca na Syriusza Blacka (który ma największy wpływ na walkę) zaklęcie uśmiercające i Łapa wpada za zasłonę śmierci... Zrozpaczony Harry, chcąc się na niej zemścić, goni ją i rzuca na nią zaklęcie Cruciatus, lecz nieudanie, gdyż nie opanował jeszcze rzucania Zaklęć Niewybaczalnych. Wtedy zjawia się Voldemort, chcąc zabić Harry'ego, a zaraz po nim... Dumbledore, i oboje ze sobą walczą. Gdy Voldemort dochodzi do Harry'ego, chcąc go zabić, przez Sieć Fiuu zjawiają się pracownicy Ministerstwa (najprawdopodobniej wysłani przez Albusa Dumbledore'a), w tym Knot, i widzą na własne oczy Lorda Voldemorta... Czarny Pan się deportuje, a Knot ogłasza, że Harry Potter i Dumbledore mieli rację, co do powrotu Voldemorta. W Hogwarcie zaś Harry rozmawia z Luną o śmierci Syriusza, która tak jak on straciła kogoś bliskiego. Umbridge tymczasem zostaje wyrzucona z posady Dyrektora, Wielkiego Inkwizytora i nauczyciela w Hogwarcie, a także usunięta ze szkoły; Dumbledore staje się ponownie Dyrektorem, a Knot zostaje zdjęty z posady Ministra. Potem kończy się rok szkolny...
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Realizacja
David Yates został wybrany reżyserem, po tym jak reżyser filmu Harry Potter i Czara Ognia - Mike Newell, a także Jean-Pierre Jeunet, Matthew Vaughn i Mira Nair odrzucili oferty[4]. Yates uważa że został wybrany ze względu na jedno ze swych poprzednich dzieł- brytyjski dramat telewizyjny Sex Traffic, a wytwórnia uznała go za odpowiednią osobę do stworzenia „emocjonalnego dreszczowca z politycznym tłem”[5]. Steven Kloves, scenarzysta pierwszych czterech filmów Potterowych był zbyt zajęty, dlatego scenariusz napisał Michael Goldenberg.
Próby filmowe do Zakonu Feniksa rozpoczęto 27 stycznia 2006, zdjęcia - 6 lutego i zakończono końcem listopada 2006.[6][7]. Zdjęcia przerwano na dwa miesiące w maju 2006 aby Radcliffe mógł zaliczyć klasy w szkole a Watson zdać egzaminy GSCE[8]. Zadeklarowany budżet filmu wyniósł 75 do 100 milionów GBP lub 150 do 200 milionów USD[9][10].
Mark Day został montażystą, Sławomir Idziak- operatorem kamery, a Jany Temime- projektantką kostiumów[11]. Choreograf Paul Harris który pracował już kilkakrotnie z Davidem Yatesem, był odpowiedzialny za choreografię walk z użyciem różdźek[12].
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Scenografia
Odpowiedzialny za dekoracje poprzednich czterech filmów Stuart Craig ponownie został scenografem[13]. W tym filmie powstało wiele nowych wartych uwagi planów zdjęciowych. Atrium w Ministerstwie Magii miało ponad 600m długości, czyniąc je największym i najdroższym ze wszystkich pięciu filmów Pottera. Projekt Craiga został zainspirowany przez dawne stacje londyńskiego Metra, gdzie archiketci "próbowali naśladować klasyczną architekturę, ale z ceramicznymi kafelkami". Kolejną inspiracją scenografa był Burger King na Tottenham Court Road w Londynie, gdzie "jest fantastyczna Viktoriańska fasada która zawiera w sobie klimat z tamtego okresu" [14][15].
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Zdjęcia
Mimo że producenci rozważali możliwość kręcenia filmu poza Wielką Brytanią, ostatecznie Leavesden Film Studios w Watford ponownie stał się miejscem wielu ujęć wewnątrz pomieszczeń, takich jak Wielka Sala, Privet Drive czy Grimmauld Place[16][17].
Do lokacji w Anglii zalicza się rzekę Tamizę, użytej do kręcenia lot Zakonu Feniksa do domu przy Grimmauld Place 12 i lot Gwardii Dumbledore'a do Ministerstwa Magii[18]. Sekwencja ta zawiera również tereny takie jak London Eye, Canary Wharf, Big Ben, Buckingham i HMS Belfast[19]. Zdjęcia na peronie 9¾ zrobiono na King's Cross Station tak jak zawsze[20]. Budka telefoniczna niedaleko Scotland Yardu została użyta jako tajemne wejście do Ministerstwa Magii[21]. 22 października 2006 zamknięto też stację metra Westminister aby umożliwić ekipie filmowej nakręcenie Arhura Weasleya jadącego z Harrym na dyscyplinarne przesłuchanie do Ministerstwa Magii[22]. Niektóre sceny były filmowane w i wokół Oksfordu[23]., a dokładniej blisko Blenheim Palace w Woodstock, Oxfordshire[24].
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Obsada
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Ekipa
- Reżyseria – David Yates
- Scenariusz – Michael Goldenberg
- na podstawie książki Joanne K. Rowling
- Muzyka – Nicholas Hooper, John Williams
- Zdjęcia – Sławomir Idziak
- Montaż – Mark Day
- Scenografia – Stuart Craig, Candida Otton, Andrea Coathupe, Andrew Ackland-Snow, Mark Bartholomew, Alastair Bullock
- Kostiumy – Jany Temime
- Producent – David Heyman
- Producent wykonawczy – David Barron, Tanya Seghatchian
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Różnice pomiędzy książką a filmem
Mający 766 stron w wydaniu brytyjskim i 959 stron w polskim, Zakon Feniksa jest najdłuższą książką z serii Harry'ego Pottera[25]. Scenarzysta Michael Goldenberg opisał swoje zadanie "skompresowania" książki jako "próba stworzenia najlepszego filmowego odpowiednika opisywanej historii. Moja praca polegała na zachowaniu ducha książki, a nie dosłownym jej odwzorowaniu."[26].
- W książce dementorzy w Little Whinging zaatakowali Harry'ego i Dudley'a na ulicy, a w filmie w tunelu pod drogą wielopasmową.
- W książce Alastor Moody podczas eskortowania lotu Harry'ego do Londynu wydawał polecenia grupie aurorów i Potter'owi omijać miasta, a w filmie wszyscy lecieli nad Tamizą, przez same centrum brytyjskiej stolicy.
- W książce kiedy członkowie straży przedniej Zakonu Feniksa z Harry'm stanęli przed Grimmauld Place 12, Moody zastukał laską i pojawiły się drzwi do ukrytego domu, a przecież Dumbledore był Strażnikiem Tajemnicy.
- W książce Harry poznał Lunę w pociągu i nie zaprzyjaźnili się od razu, a w filmie zapoznali się w powozie do Hogwartu i Harry ją szybciej polubił.
- Na wróżbiarstwie jest Malfoy i jego dwaj koledzy - Crabbe i Goyle, jednak w książce nic na ten temat nie ma, że chodzą na lekcje profesor Trelawney. Na lekcjach obrony przed czarną magią też się pojawiają.
- W filmie pominięto wiele innych ważnych rzeczy z książki, m.in. quidditcha, pasowanie Rona i Hermiony na prefektów i zerwanie Harry'ego z Cho.
- W filmie Harry, Hermiona i Ron poszli do Zakazanego Lasu wraz z Hagridem zobaczyć jego brata przyrodniego. W książce Ron nie mógł towarzyszyć przyjaciołom, ponieważ właśnie grał finał quidditcha, z którego Harry i Hermiona wymkneli się pod opieką pół-olbrzyma.
- Umbridge wydała 9 dekretów edukacyjnych, a nie co najmniej - jak to wyglądało w filmie - 50.
- Cho Chang twierdziła, że Umbridge się na nią uwzięła i przez to wszystko może nie zaliczyć SUM'ów, a Cho Chang była rok starsza od Harry'ego, więc zaliczała sumy rok temu.
- Miejsce spotkań GD wydała Marietta Egdecombe, a w filmie była to Cho Chang pod wpływem veritaserum.
- W książce profesor Trelawney została wyrzucona pod koniec roku, natomiast w filmie dużo wcześniej.
- W książce w Departamencie Tajemnic Harry nie oddał przepowiedni staremu Malfoy'owi, bo stłukł ją Neville. Natomiast w filmie Harry oddał przepowiednię Malfoy'owi i ten sam ją stłukł.
- W filmie podczas walki w Sali Śmierci nie pojawia się Dumbledore, a w książce tak.
- W filmie tylko Zakon Feniksa i Harry walczą ze Śmierciożercami, a w książce walczy jeszcze Neville.
- W filmie Syriusz Black ginie przez klątwę Avada Kedavra. W książce zaś Bellatriks Lestrange nie rzuca na niego żadnego z Zaklęć Niewybaczalnych.
- W filmie Bellatriks Lestrange uciekła przez kominek sama, a w książce zabrał ją ze sobą Voldemort.
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Ciekawostki
- Film kręcono w Fort William, Glen Etive i Glennfinnan (Szkocja); w studiu Leavesden w hrabstwie Hertfordshire, Londynie i Surrey (Anglia) oraz w Turcji.
- Gdy Fred i George robią podczas SUM-ów pokaz sztucznych ogni, wychodzą potem na zewnątrz Hogwartu, a za nimi wszyscy piątoklasiści zdający SUM-y. Jednak wśród uczniów na zewnątrz widzimy Nigela i Lunę, którzy nie są przecież piątoklasistami (a tylko uczniowie piątych klas zdają SUM-y).
- Podczas uczty powitalnej w Wielkiej Sali jest jasno jak w dzień mimo że był wieczór.
- Cho Chang zdawała SUM-y chociaż jest szóstoklasistką.
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Przypisy
- ↑ Wywiad z J.K. Rowling podczas premiery w USA
- ↑ W książce było w tym momencie napisane, że nowym nauczycielem wróżbiarstwa ma być centaur Firenzo, jednak w filmie nie było nic o nowym nauczycielu
- ↑ W książce przepowiednia była ciut dłuższa; znajduje się ona tutaj.
- ↑ Harry Piąty 08-10-2007 Weekly Entertainment
- ↑ Jak polepszyłem Pottera 24-06-2007 The Observer
- ↑ Próby do Zakonu Feniksa 27-01-2006 The Leaky Cauldron
- ↑ 2006: Rok z Harrym Potterem 29-12-2006 The Leaky Cauldron
- ↑ Exclusive: Order of the Phoenix News 14-03-2006 Empire
- ↑ Oscars signal boom (except for Scots The Scotsman 24-01-2007
- ↑ Harry Piąty Film Journal International 20-06-2007
- ↑ [[1]] Helena Bonham Carter Joins the All-tar Cast and Nicholas Hooper Signs on to Compose the Score of Harry Potter and the Order of the Phoenix 02-08-2006 Warner Bros.
- ↑ [[2]] About Paul Harris PaulHarris.uk.com
- ↑ [[3]] New Interactive OotP Set Preview Photos on MSNBC The Leaky Cauldron 09-02-2007
- ↑ [[4]] Pottering about 02-06-2007 The Northern Echo
- ↑ [[5]] Harry Potter 5 Set Visit - Production Designer Stuart Craig 25-06-2007 ComingSoon.net}}
- ↑ [[6]] Sunrise Behind the Scenes of Order of the Phoenix The Leaky Cauldron 03-03-2006
- ↑ [[7]] New Privet Drive Set Photos from OotP The Leaky Cauldron 04-07-2006
- ↑ [[8]] Yates comments on OOTP hold-up 27-05-2005
- ↑ [[9]] Harry Potter And The Order Of The Phoenix 20-07-2007 One India
- ↑ [[10]] HP4U News Kings Cross, Sunday Sept 3rd 09-09-2006
- ↑ [[11]] New images from 'Order of the Phoenix' 22-10-2006 HPANA
- ↑ [[12]] Harry Potter rides on London Tube BBC 22-10-2006
- ↑ [[13]] OOTP filming at Oxford's Christ Church College 15-09-2006 Harry Potter Fan Zone
- ↑ [[14]] Harry Potter pops into palace Oxford Mail 27-07-2006
- ↑ [[15]] What Phoenix leaves out Entertainment Weekly
- ↑ [[16]] Harry Potter and the art of screenwriting 11-07-2007 Salon.com
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
