![]() |
Sztuka współczesna
Z Wikipedii
Sztuka współczesna - aktualny okres w dziejach sztuki, którego początek umownie wyznaczono na połowę XX wieku (po II wojnie światowej). Nie podlega jeszcze on ustalonym czasowym podziałom. Ruchy artystyczne, tendencje, manifesty składają się na skomplikowany obraz tej sztuki.
Zaczynu współczesności w sztukach wizualnych upatruje się w działalności dadaistów, czyli w początkach XX wieku.
Od czasu gdy artysta przestał być rzemieślnikiem w dziedzinie dekoracji i architektury, a stał się interpretatorem świata, twórcą szukającym odpowiedzi na istotne pytania epistemologiczne rozwiązującym własne problemy wewnętrzne - rola sztuki uległa zmianie. Estetyczne satysfakcje odbiorcy coraz rzadziej motywują twórców. Hasło "sztuka dla sztuki" - chociaż nie było pierwszym przykładem odchodzenia od służebnej roli sztuki - było pierwszym sztandarowym wezwaniem do wyzwolenia sztuki od uzależnień rynkowych.
W obecnej dobie rozwoju cywilizacji nie można zamknąć sztuki współczesnej w jednolitych formułach. Sztuka poprzez dzieła artystów reaguje na ogromny potencjał, możliwości i zagrożenia otaczającego świata. Artyści dla swoich poszukiwań znajdują różne środki wyrazu. Do najwcześniej wprowadzonych nowatorskich rozwiązań - przez pierwszą awangardę - należą abstrakcje, collage, fotomontaż, manifest, obiekt, w czasach drugiej awangardy (neoawangardy) pojawia się także instalacje, videoinstalacje, performance, happening. Nie istnieją żadne zauważalne dla współczesnego odbiorcy ograniczenia estetyczne czy techniczne w wypowiedzi artystycznej.
Spis treści |
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Galerie sztuki współczesnej w Polsce
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Centra Sztuki Współczesnej
- Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie
- Instytut Sztuki Wyspa w Gdańsku
- Centrum Sztuki Współczesnej Kronika w Bytomiu
- Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia w Gdańsku
- Centrum Sztuki Współczesnej Znaki Czasu w Toruniu
- Centrum Sztuki Współczesnej Solvay w Krakowie
- Mazowieckie Centrum Sztuki Współczesnej "Elektrownia" w Radomiu.
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Wybrane galerie niekomercyjne
- Białystok: Galeria Arsenał
- Bielsko-Biała: Galeria Bielska BWA
- Cieszyn: Galeria Szara
- Częstochowa: Galeria Konduktorownia
- Katowice: Galeria Sztuki Współczesnej BWA, Galeria Rondo Sztuki, galerie Górnośląskiego Centrum Kultury: Galeria Sektor I, Galeria Engram, Galeria Piętro Wyżej, Galeria Pusta, Galeria "5"
- Kraków: Galeria Krzysztofory, Galeria Potocka, Otwarta Pracownia, Galeria Sztuki Współczesnej "Bunkier Sztuki"
- Lublin: Galeria Biała, Centrum Kultury
- Łódź: Galeria Atlas Sztuki, Galeria Manhattan
- Poznań: Galeria AT(ASP), Galeria ON, Stary Browar, Galeria Miejska "Arsenał"
- Słupsk: Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej
- Toruń: Galeria Wozownia
- Warszawa: Narodowa Galeria Sztuki Zachęta, Galeria Foksal, Galeria XX1
- Wrocław: Galeria Entropia, Biuro Wystaw Artystycznych (Galeria Awangarda, BWA Studio, Galeria Dizajnu, Galeria Szkła i Ceramiki)
- Zielona Góra: Biuro Wystaw Artystycznych
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Wybrane galerie komercyjne
- Gliwice: Galeria Sztuki Współczesnej Esta
- Kraków: Galeria Sztuki Współczesnej Kersten, Galeria Zderzak, Galeria Starmach
- Poznań: Galeria Ego, Galeria Pies
- Warszawa: Fundacja Galerii Foksal, Galeria Raster, Galeria Czarna, Galeria Le Guern, Galeria Leto, Galeria Appendix2, Galeria Sztuki Katarzyny Napiórkowskiej
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Inne
- Muzeum Sztuki w Łodzi
- Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie
- Centrum Sztuki WRO we Wrocławiu
- Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Czasopisma poświęcone sztuce współczesnej
- ART & Business
- ARTeon (od 1999)
- ARTluk
- artmix
- artPapier (w sieci)
- Czas Kultury
- Czereja (już nie wydawane)
- Exit (od 1990)
- Format (od 1991)
- Fort Sztuki
- Ha!art (od 1999)
- Kwartalnik Rzeźby Orońsko (od 1990)
- Magazyn Sztuki (już nie wydawane)
- Obieg (od 1988)
- Piktogram (od 2005)
- Pokaz (od 1993)
- Raster (już nie wydawane: druk i sieć)
- Sekcja
- spam.art.pl
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Nagrody i konkursy
Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.
[edytuj]
encyklopedia sztuki
w Polsce
- Nagroda im. Jana Cybisa, ZPAP Warszawa, od 1973 (malarstwo)
- Nagroda im. Witolda Wojtkiewicza, ZPAP Kraków, (malarstwo)
- Nagroda im. Kazimierza Ostrowskiego, ZPAP Gdańsk, od 2002 (malarstwo)
- Bielska Jesień, Galeria Bielska w Bielsku-Białej (malarstwo i konkurs kuratorski)
- Biennale Sztuki Młodych Rybie OKO w BGSW w Słupsku (artyści do 35 roku życia)
- Konkurs im. Eugeniusza Gepperta, ASP i BWA we Wrocławiu (malarstwo)
- nagroda krytyki artystycznej im. Jerzego Stajudy od 1992
- nagroda im. Katarzyny Kobro
- nagroda "ARTeonu"
[edytuj]
encyklopedia sztuki
za granicą
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Kierunki
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Abstrakcja niegeometryczna
W świecie sztuki panuje dość duże zamieszanie jeśli chodzi o terminy przedstawione w poniższej tabelce. Niektórzy uważają słowa informel i taszyzm za synonimy. Inni wiążą art informel tylko z Francją, podczas gdy taszyzm odnoszą do sztuki Europy i Ameryki jednocześnie. Jeszcze inni czynią wprost odwrotnie. Tak czy inaczej obydwa terminy pochodzą z języka francuskiego i są utożsamiane z tym, co w Stanach Zjednoczonych nazwano abstrakcyjnym ekspresjonizmem. Kierunek ten rozwijał się niezależnie na obu kontynentach. Prawdopodobnie stąd bierze się brak porządku w terminologii.
| nazwa | lata rozwoju | miejsce[1] | dziedziny | przedstawiciele | autor terminu |
|---|---|---|---|---|---|
| taszyzm malarstwo gestu |
lata 50. | Francja | malarstwo | Jean-Paul Riopelle Hans Hartung |
|
| art informel malarstwo gestu |
lata 50. | Francja USA |
malarstwo | Michel Tapié | |
szkoła nowojorska |
|||||
| abstrakcyjny ekspresjonizm | 1946 | USA | malarstwo | Robert Coates | |
| action art action painting malarstwo gestu |
lata 50. | USA | malarstwo | Jackson Pollock Franz Kline Willem de Kooning |
Harold Rosenberg (1952) |
| color field painting malarstwo barwnych płaszczyzn |
lata 50. | USA | malarstwo | Mark Rothko Barnett Newman Clyfford Still |
Clement Greenberg (1955) |
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Abstrakcja geometryczna
| nazwa | lata rozwoju | miejsce[1] | dziedziny | przedstawiciele | autor terminu |
|---|---|---|---|---|---|
| op-art optical-art |
lata 60. | USA | malarstwo grafika sztuka użytkowa |
Victor Vasarely | 1964 |
| minimal art sztuka minimalna minimalizm |
od ok. 1965 | USA | malarstwo rzeźba |
Sol le Witt Robert Morris Donald Judd |
[edytuj]
encyklopedia sztuki
"Sztuka żywa"
| nazwa | lata rozwoju | miejsce[1] | dziedziny | przedstawiciele | autor terminu |
|---|---|---|---|---|---|
| happening | od 1959 | USA | --- | Allan Kaprow | Allan Kaprow (1959) |
| body art sztuka ciała |
koniec lat 60. | --- | Marina Abramović | ||
| performance | lata 70. i 80. | --- | Marina Abramović Nam June Paik |
||
| Fluxus | lata 60. i 70. | Niemcy USA |
happening performance |
John Cage Yoko Ono Joseph Beuys Nam June Paik |
George Maciunas (1962) |
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Bibliografia
- Mieczysław Porębski, Granica współczesności. Ze studiów nad kształtowaniem się poglądów artystycznych XX wieku, Ossolineum, Wrocław 1965.
- Internetowa encyklopedia PWN - encyklopedia.pwn.pl
encyklopedia sztuki
Przypisy
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Zobacz też
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Linki zewnętrzne
- info.galerie.art.pl - serwis informacyjny o galeriach sztuki współczesnej w Polsce
- internetowe pismo o sztuce "Obieg"
- serwis o sztuce e-flux














