![]() |
Vlepka
Z Wikipedii
Vlepki to małe samoprzylepne formy plastyczne, tworzone z myślą o ingerencji w przestrzeń publiczną. Początkowo były to naklejki zawierające rysunek (grafika, fotomontaż, zdjęcie), tekst, albo jedno i drugie.
Przyklejane w środkach komunikacji masowej (głównie autobusach i tramwajach miejskich) oraz w innych miejscach publicznych (przejściach podziemnych itp.), w miejscu widocznym, np. przy wyjściu z pojazdu, obok tylnych drzwi, głównie w końcu lat 90. XX wieku i pierwszych latach XXI wieku. Obecnie zjawisko to powoli wychodzi z tramwajów, i przenosi się w inne miejsca jak na przykład znaki. Nadal jest widoczne, zwłaszcza w dużych miastach (Warszawa, Łódź, Trójmiasto, Wrocław) . Kojarzono je między innymi z młodą wówczas w Polsce subkulturą hip-hopową oraz niezależnymi grupami artystycznymi.
Spis treści |
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Tematyka
Spotyka się vlepki o tematyce filozoficznej, politycznej, religijnej, a także humorystycznej, absurdalnej lub komentujące znane postaci czy aktualne wydarzenia. Istnieje też nurt dekoracyjnych vlepek o czysto formalnych walorach. Vlepki są także używane przez twórców graffiti jako forma tagowania. Przed wyborami parlamentarnymi w 2001 vlepki zostały po raz pierwszy użyte w ramach kampanii wyborczej, przez Janusza Korwin-Mikke.
Vlepkowanie powiązane jest ściśle ze street artem.
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Historia
Pierwsze vlepki tworzyli już dadaiści. W Polsce historia vlepek sięga czasów II wojny światowej. Była to jedna z antyhitlerowskich akcji propogandowych, jakie prowadziła grupa "Wawer" na terenie Warszawy i innych miast polskich. Również w czasach PRL-u występowały one, jednak głównie były to vlepki humorystyczne, nawiązujące często do PZPR. Same władze PRL-u używały podobnych nośników jako propagandę, chwaląc państwo i "polskiego robotnika" oraz nastawiając krytycznie na państwa dawnego Bloku Zachodniego. Patrz: "mały sabotaż".
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Vlepkarstwo, a naklejki kibicowskie
Vlepki popularne są również wśród kibiców drużyn sportowych, jednak przez osoby angażujące się w ruch vlepkarski pogardliwie określane są mianem naklejek lub "wlepek". Związane jest to m.in. z postrzeganiem większości z nich jako mniej artystycznych, bardziej odtwórczych oraz charakteryzujących się węższym zakresem tematycznym (naklejki kibicowskie koncentrujące się na nawiązaniach do klubu sportowego).
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Zobacz też
[edytuj]
encyklopedia sztuki
Linki zewnętrzne
- Vlepka, czyli oswajanie przestrzeni - artykuł w czasopiśmie Recykling idei.














